Home Bệnh thường gặpSốt xuất huyết có lây không ?

Sốt xuất huyết có lây không ?

Bệnh sốt xuất huyết thường xuất hiện vào mùa mưa, cụ thể từ tháng 5 đến tháng 11 hàng năm. Bệnh có tiến triển nhanh và rầm rộ, nếu ta không hiểu rõ về bệnh để ngăn chặn thì bệnh dễ lây lan trong cộng đồng và bùng nổ thành dịch lớn.

Sốt xuất huyết Dengue là một bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus Dengue gây nên, bệnh lây truyền được trong cộng đồng chủ yếu là do muỗi Aedes Aegypti. Virus Dengue có 4 typ huyết thanh I , II, III, IV.  Các virus có nhiều kháng nguyên, có kháng nguyên đặc hiệu của từng typ, có kháng nguyên chung của nhóm và phân nhóm. Cả 4 typ huyết thanh Dengue có phản ứng chéo nhau. Tuy nhiên kháng thể thu được sau khi nhiễm 1 typ huyết thanh có phản ứng dương tính, nhưng không trung hòa hoàn toàn được các typ còn lại. Tức là không có miễn dịch chéo, bệnh nhân sau khi bị mắc sốt xuất huyết 1 lần thì vẫn có thể bị mắc lại bệnh thêm 3 lần nữa, vì mỗi typ huyết thanh sẽ tạo 1 miễn dịch riêng.

1.Bệnh sốt xuất huyết có lây không?

Bệnh không lây truyền qua đường hô hấp, hay tiếp xúc qua da, dùng chung đồ dùng cá nhân với người bệnh, mà bệnh chỉ lây theo đường máu, qua vật chủ trung gian truyền bệnh là muỗi Aedes aegypti , sau khi đốt người bệnh rồi truyền bệnh cho người lành. Virus có ở trong máu người bệnh trong thời gian bệnh nhân bị sốt.

Vậy nên để ngăn cản được bệnh sốt xuất huyết lây lan thì ta cần hiểu rõ về loài muỗi Aedes aegypti này để giúp bệnh không tiến triển thêm thành dịch được.

2. Phòng tránh bệnh sốt xuất huyết lây lan

2.1 Đặc điểm của muỗi Aedes :

  • Muỗi aedes hút máu ban ngày ,thường hút máu nhiều nhất vào sáng sớm và chiểu tối .Nước ta có 2 loại muỗi Aedes gây bệnh chủ yếu là  Aedes Aegypti và Aedes Albopictus:
  • Muỗi Aedes Aegypti: mình nhỏ , đen, có khoang trắng thường gọi là muỗi vằn, đậu ở nơi tối trong nhà, thường sống ở các đô thị (muỗi chủ yếu).
  • Muỗi Aedes albopictus: thích sống ở lùm cây, ngọn cỏ, phần lớn sống ở vùng nông thôn (muỗi thứ yếu).
  • Muỗi aedes đẻ trứng, sau đó sinh ra bọ gậy( cung quăng) ở các dụng cụ chứa nước trong gia đình như chum, vại, bể nước, lọ hoa, chậu cảnh… hoặc ở ngoài nhà như hốc cây có nước, máng nước, vỏ đồ hộp, vỏ chai… hoặc ở rãnh nước, ao hồ.
  • Chu kì phát triển từ trứng đến muỗi trưởng thành khoảng 11 – 18 ngày , khi nhiệt độ khoảng 29 – 31 độ C.
  • Mật độ muỗi tăng vào mùa mưa, do đó, muốn phòng bệnh tốt cần phải loại bỏ hết các vật dụng chứa nước nơi muỗi đẻ trứng, hoặc thả cá ăn bọ gậy.
Sốt xuất huyết có lây không
Sốt xuất huyết lây qua vật chủ là muỗi

2.2 Sốt xuất huyết lây lan qua muỗi Aedes aegypti:

  • Sau khi hút máu người bệnh, muỗi cái có thể truyền bệnh ngay nếu hút máu người lành hoặc virus nhân lên ở tuyến nước bọt của muỗi sau đó 8 – 10 ngày hút máu người lành có thể truyền bệnh. Muỗi bị nhiễm virus  Dengue có thể truyền bệnh suốt vòng đời của muỗi khoảng 174 ngày ( 5 – 6 tháng).
  • Chỉ muỗi cái mới hút máu người vì nó cần protein để đẻ trứng.
  • Sự lây truyền bệnh để lan thành dịch xảy ra ở những vùng có nhiều muỗi Aedes, vệ sinh môi trường kém, dân cư sống chen chúc và số người bị cảm thụ cao. Hiện nay, ta chưa xác định được chính xác mật độ muỗi Aedes cần thiết để duy trì virus Dengue gây bệnh lưu hành hoặc các đợt  gây dịch. Tuy nhiên, trong một số gia đình, chỉ một số ít muỗi cái Aedes là có thể làm cả gia đình mắc bệnh.
  • Muỗi Aedes sinh sản quanh năm, cao nhất vào những tháng sau mùa mưa muỗi sinh sản nhiều và liên quan đến việc tích trữ nước trong bể, chum vại, cống rãnh nước hoặc nước ở đồ phế thải chải lọ, vỏ đồ hộp…
  • Muỗi Aedes không bay xa được, chỉ bay được khoảng 400m, nên sự di chuyển mang virus Dengue đến nơi xa là do muỗi mang virus hoặc người đang bị bệnh đi theo đường giao thông đường thủy, đường bộ, đường trên không… đến các nơi từ tỉnh này đến tỉnh khác.
  • Dịch sốt xuất huyết xuất hiện ở các vùng tập trung đông dân cư, rồi lây lan dần đến các vùng nông thôn. Trẻ em ở nhà trẻ, trường học bị muỗi Aedes mang virus đốt ban ngày rồi trở về nhà mang virus về gia đình, khu phố, xóm làng.

Cứ theo một chu kì vòng tròn như vậy, sự lây bệnh sốt xuất huyết giữa người với người dễ xảy ra sau khi bị muỗi đốt. Chính vì vậy, để ngăn chặn tối đa được dịch thì ta phải phòng được việc muỗi đẻ trứng và dọn dẹp sạch sẽ những nơi muỗi có thể trú ẩn.

Những nơi muỗi phát triển lây bệnh sốt xuất huyết
Những nơi muỗi phát triển lây bệnh sốt xuất huyết

2.3 Phòng tránh muỗi đẻ trứng và đốt người để tránh lây lan thành dịch sốt xuất huyết:

Hiện nay chưa có thuốc điều trị cũng như chưa có vắc xin phòng bệnh đặc hiệu. Vùng hay có dịch sốt xuất huyết sử dụng một số biện pháp phòng ngừa sau:

  • Chú ý các biện pháp vệ sinh môi trường: dọn dẹp các nơi bùn lầy nước đọng xung quanh nhà, khơi thông cống rảnh, nhà cửa thoáng mát…
  • Diệt trung gian truyền bệnh: diệt lăng quăng bằng hóa chất hoặc thả cá, phun thuốc diệt muỗi…
  • Ngăn cản muỗi đốt người: hun khói, hương muỗi, nằm màn…
  • Phát hiện dịch, khoanh vùng và báo cáo ngay khi có dịch xảy ra.
  • Khi đang có dịch sốt xuất huyết , mọi trường hợp có sốt > 38 độ C phải theo dõi và đi khám để làm xét nghiệm chẩn đoán.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *